Φάκελος: Παιδική Κατάθλιψη

Image Post
Φάκελος: Παιδική Κατάθλιψη

paidikh kata8lipsh600x400Αίτια & Συμπτώματα

Οι ερευνητές και επιστήμονες της ψυχικής υγείας αναγνώρισαν σχετικά πρόσφατα την ύπαρξη αλλά και την ολοένα μεγαλύτερη εξάπλωση της κατάθλιψης στα μικρά παιδιά.Οι καταθλιπτικές διαταραχές εντάσσονται, σύμφωνα με το DSM-IV (APA, 1994 στο Κολιάδης, 2010) στις Διαταραχές της Διάθεσης οι οποίες διακρίνονται σε Μείζονες Καταθλιπτικές Διαταραχές, Δυσθυμικές Διαταραχές ή Δυσθυμίες και Καταθλιπτικές Διαταραχές Μη Προσδιοριζόμενες Αλλιώς (Κλεφτάρας, 2004˙ Κάκουρος & Μανιαδάκη, 2004 στο Καλαντζή-Αζίζι & Ζαφειροπούλου, 2009).

Τα μικρά αλλά πολλές φορές και τα μεγαλύτερα παιδιά δυσκολεύονται να εκφράσουν λεκτικά αυτό που αισθάνονται και ως αποτέλεσμα, αυτοί που αντιλαμβάνονται πρώτοι την ύπαρξη προβλήματος είναι τα κοντινά τους πρόσωπα, οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί. Σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα, η κατάθλιψη μπορεί να είναι αποτέλεσμα γενετικών, βιοχημικών, περιβαλλοντικών ή και ατομικών παραγόντων. Αντίστοιχα, παράγοντες όπως μια ισχυρή κληρονομική βάση, χημικές ουσίες του εγκεφάλου όπως η σεροτονίνη και η νορεπινεφρίνη, οι απώλειες αγαπημένων προσώπων, μεταβατικά στάδια στη ζωή του παιδιού, διαζύγιο γονέων, αλλά και χαρακτηριστικά της προσωπικότητας του ίδιου του παιδιού όπως έλλειψη αισιόδοξης σκέψης και χαμηλή αυτοεκτίμηση, μπορούν να συμβάλλουν και να προκαλέσουν στην εμφάνισης της κατάθλιψης ανεξαρτήτως της ηλικίας του.

Φυσικά πολύ σημαντικό ρόλο παίζουν και οι περιβαλλοντικοί παράγοντες. Το παιδί περνά τον περισσότερο χρόνο της ημέρας του στο σχολικό πλαίσιο και εκεί είναι που«χτίζει» όχι μόνο τη μαθησιακή του ικανότητα αλλά και την κοινωνικοποίησή του. Ορισμένες φορές όμως, η κοινωνικοποίηση αυτή δεν επιτυγχάνεται, το παιδί αδυνατεί να δημιουργήσει φιλικά δίκτυα και καταλήγει να απομονώνεται ή και να περιθωριοποιείται. Συχνά, τα παιδιά που εμφανίζουν κοινωνική απόσυρση τείνουν να γίνονται θύματα σχολικού εκφοβισμού (το γνωστό bulling) κάτι που έχει άμεσες και καταστροφικές συνέπειες στην ψυχική και συναισθηματική τους ισορροπία.

Πρέπει να σημειωθεί ότι τα συμπτώματα της παιδικής κατάθλιψης ποικίλλουν από παιδί σε παιδί. Το ότι ένα παιδί παρουσιάζει μιας μορφής καταθλιπτική διαταραχή δε συνεπάγεται και ότι θα βιώσει όλα τα συμπτώματα που περιγράφονται στα διαγνωστικά εργαλεία.

Τα πιο συχνά συναντώμενα συμπτώματα είναι η θλίψη, η συναισθηματική αναστάτωση, η έλλειψη κάθε ενδιαφέροντος και ευχαρίστησης, το άγχος και η ανησυχία. Συμπτώματα όμως εμφανίζονται και σε γνωστικό επίπεδο και μπορεί να είναι η δυσκολία οργάνωσης της σκέψης, η αρνητική αυτοεικόνα, οι ενοχές, η απομόνωση και οι αυτοκτονικές σκέψεις. Ταυτόχρονα, ενδέχεται να εμφανιστούν προβλήματα στην όρεξη, απώλεια ή αύξηση βάρους, διαταραχές στον ύπνο ή ακόμα και νωθρότητα. Το παιδί που πάσχει από κατάθλιψη τείνει να είναι νευρικό, απομονωμένο, να βιώνει προσκόλληση σε αντικείμενα, δραστηριότητες ή πρόσωπα και να παρουσιάζει αυτοκαταστροφικές τάσεις (Κολιάδης, 2010).

(Πηγές: Καλαντζή-Αζίζι,Α., Ζαφειροπούλου, Μ., (2009). Προσαρμογή στο σχολείο: πρόληψη και αντιμετώπιση δυσκολιών, Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα.

Κολιάδης, Ε. (2010). Συμπεριφορά στο σχολείο:Αξιοποιούμε δυνατότητες, Αντιμετωπίζουμε προβλήματα, Αθήνα: Γρηγόρη.)

polyzoti95x95Τατιάνα Πολυζώτη
Παιδοψυχολόγος, MSc Ειδικής Αγωγής
[email protected]


Διαβάστε επίσης: